Uzman Bilgi ve Tarım Danışmanlığı ?

Eklenme Tarihi: 04.08.2018 08:19:00 - Güncellenme Tarihi: 13.07.2020 16:51:55

Eğitim ve kalkınma ilişkileri üzerinde neredeyse 15 yıldan uzun bir süredir lisansüstü dersler veriyoruz. Bu derslerdeki temel amacın; ?eğitimin kalkınma üzerine olan olası etkilerini ele almaktır.? şeklinde ifade edilebilir. Bu çerçevede milli gelir, eğitim düzeyi, ortalama yaşam süresi, yoksulluk ve benzeri çeşitli parametreler bakımından ülkeler karşılaştırmalı olarak ele alınıyor ve özellikle eğitim düzeyi ile kırsal alanda yaşayan nüfusun bireysel ve toplumsal katkı ve yarar bakımından durumu incelenerek, ülkedeki insan kaynağının yani beşeri sermayenin söz konusu faktörlerden etkilenme durumu, ulusal ve uluslar arası düzeyde yapılan çalışmalar ışığında örneklerle tartışılıyor. Bu yazımızda kırın ve kırda yaşayan insanların yaşam standardı ve refah düzeyinin arzu edilen yönde değişimine yol açmada etkili temel aktörlerden biri olan tarım danışmanlığı ve yayımı üzerinde duracağız. 

Eğitimin ve kırsal yayımın etkisi

Kırsal alana yönelik örgün eğitim dışındaki eğitim etkinlikleri, genel olarak kırsal yayım(rural extension) kapsamında ele alınmaktadır. Birey ve toplumun niteliklerini geliştirmeye yönelik olarak yürütülen yayım çalışmaları; mikro ölçekte üreticinin ve kırsal nüfusun refah düzeyinin artmasına olanak sağlamanın yanında, genel olarak sosyo-kültürel, ekonomik ve çevresel kaygıları öne alarak, sürdürülebilir kırsal kalkınmanın sağlanmasında da yaşamsal öneme sahip etkili bir politika aracıdır. Dünya ülkelerinde kıra yönelik yayım(eğitim) faaliyetleri farklı yapıya sahip kuruluşlar tarafından yürütülmektedir. Buna göre tarımsal yayım çalışmaları yüksek oranda kamu tarafından ve özellikle tarım bakanlıklara bağlı olarak yürütülmektedir. Bunun yanında devlete bağlı olmayan kuruluşlardan üretici organizasyonları, özel danışmanlık birimleri ve diğer kuruluşlar tarafından da yayım hizmeti ?tarım danışmanlığı? adı altında  sunulmaktadır(Swanson ve ark.,1990). Batı Avrupa?da yaygın olan çoğulcu yayım sisteminin Doğu Avrupa ülkelerinde de yaygınlaşmaya başladığı görülmektedir(Swanson, 2013). Bu kapsamda Avrupa Birliği üyesi ülkelerde ziraat odaları, üretici birlikleri ve özel tarımsal danışmanlık birimleri üreticilere yönelik yayım hizmetinin sunulmasında çok önemli rol ve işlevlere sahiptir. Ancak bu ülkelerden örneğin Avusturya, Almanya, Macaristan, Estonya, Polonya, Belçika, Portekiz gibi ülkelerde üretici örgütleri ve özel kuruluşlar yanında tarım bakanlıklarına dayalı kamu yayımını da çoğulcu yayım sisteminin bir unsuru olarak görmek mümkündür. Aynı şekilde Türkiye?de de 2006 tarihinden itibaren Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik çerçevesinde ziraat odaları gibi diğer üretici örgütleri de sürece dahil edilerek çoğulcu yayım sistemini kurmak yönünde önemli bir süreç başlamıştır .

Tarım Yayımı ve Danışmanlığı

Toplum yararına, insanların davranışlarında gönüllü değişimi teşvik etmek üzere kurumsal bir müdahale ile profesyonel bir iletişim şekli olan yayım; insanların uygulamaları ve davranışlarında gönüllü değişimi hedeflemektedir(Röling,1988). Özellikle 90?lı yıllardan itibaren yayım hizmetinin ücret veya bedel karşılığı sunulmaktadır ve günlük sıradan bir iletişim biçimi olmanın aksine; çiftçi ile yayımcı arasındaki yeniliklerin benimsenmesine katkı yapan profesyonel bir iletişim şekli olduğuna yönelik güçlü vurgular yapıla gelmektedir.

Bugün Türkiye?de özellikle tarım dışı sektörlerde danışmanlık hizmetlerinin oldukça gelişmiş olduğu ve profesyonelliğin yaygınlaşmış olduğu gözlenmektedir. Ancak tarım sektöründe ise; özellikle bilgi yoğun üretimin yapılmadığı üretim kollarında danışmanlık hizmetlerinin beklenen gelişmişlik düzeyine halen ulaşmadığı bilinmektedir. Üretim kararının alınmasından kayıt tutmaya, üretim tekniği bilgilerinden işletme yönetimine, yatırımdan pazarlamaya, rekabet üstünlüğüne ve kişisel gelişime kadar birçok konuda tarım danışmanlığı; tarımda etkinliği, verimliliği ve dolayısı ile karlılığı artırmak amacı ile önemlidir. Söz konusu alanda uzman ve deneyimli danışmanlardan yönlendirme, yol gösterme şeklinde bir yöntemle yararlanılmaktadır ve özelllikle gelişmiş ülkelerde yayım ve danışmanlık önemli bir profesyonel iş koludur. Tarım danışmanlığı sistemi bir bakıma hizmet alıcıya(üreticiye) doğru, nitelikli ve yeni bilgiler sunarak onların rekabet güçlerini artırmayı amaçlamaktadır. Burada özellikle ?Ticari Sır (know-how)? kapsamında yer alabilecek nitelikli bilginin üreticiye sunumu ve bu bilginin uygulamaya aktarılmasının sağlanmasıyla üretimi artırıcı ve/veya maliyeti düşürücü etkiler üzerinde önemle durmak gerekmektedir. Kısaca; danışmanlık  sistemi ?Bir üründen ya da yöntemden en kolay ve/veya en verimli biçimde yararlanmayı sağlayan nitelikli bilgi veya ticari sır danışman aracılığıyla, ihtiyaç doğrultusunda üreticiye ulaştırılarak verimliliğin ve karlılığın arttırılmasını sağlamak üzerine kurulmuştur(Özçatalbaş ve ark., 2007).

Mevcut Durum ve beklentiler

Günümüzde tarımsal yayım ve danışmanlık konusu önemini artırarak korumaktadır. Türkiye'de tarımsal yayım faaliyetleri özellikle 1940'lardan beri Tarım Bakanlığı  sorumluluğunda yürütülmektedir. Bu kapsamda Tarım ve Orman Bakanlığı arayışlara devam etmektedir. Türkiye?de çoğulcu yayımı öne çıkaran ilk önemli girişiminin ?Köy Merkezli Tarımsal Üretime Destek Projesi(KÖYMER)? olduğu söylenebilir. Sonrasında süreç ?Tarımsal Yayımı Geliştirme Projesi(TARGEL)? ile devam etmiş ve devamında sistemde yer alanlar Bakanlık çalışanı olarak görev yapmaya başlamışlardır. Son olarak Bakanlık taşra teşkilatında yer alan il ve ilçe müdürlüklerinin daha verimli ve etkin çalışma yürütebilmesi amacıyla Mart 2016 tarihi itibariyle ?Tarımsal İşletme Danışmanlığı (TİD)? olarak ifade edilen, işletme bazlı yeni bir çalışma modeline geçilmiştir ve üzerinde geliştirme çalışmaları sürmektedir (GTHB, 2017).  Esas olarak 2006 tarihinden itibaren Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik çerçevesinde ziraat odaları gibi üretici örgütleri de sürece dahil edilmiş, çoğulcu yayım sistemini kurmak yönünde çok önemli bir süreç başlatılmıştır. Bununla birlikte özellikle 2016 yılında yayınlanan?Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Desteği (TYDD) Tebliği? ile; çiftçilerin teknik ve ekonomik bilgi donanımını ve yeterliliğini artırmak yönünde yayımda çoğulcu anlayışın gelişmesinin yolu açılmıştır. Ayrıca söze konu tebliğ ile ziraat, su ürünleri ve veteriner hekimlik gibi  tarımla ilgili meslek gruplarında yeni bir dinamizm ve istihdam hareketi başlatmak bakımından son derece önemli imkanlar ortaya konmuştur. Öyle ki burada ziraat odaları ve bünyelerinde tarım danışmanı istihdam eden üretici kuruluşlarına pek çok ülkede olmayan özel destekler sunulmuştur. Uygulamada destekleme kapsamında üretici örgütlerinde hizmet sunan beş tarım danışmanına kadar 2016 yılı için yıllık 30 bin TL, 2017 yılında ise her bir tarım danışmanı için 35 bin TL tarımsal yayım ve danışmanlık desteği ödemesi yapılmıştır. Tarım danışmanı eline geçen  değer bakımından ödenen ücretler tam anlamıyla tatminkar olmamakla birlikte, üzerinde çalışıldığında geleceğe yönelik önemli fırsatlar oluşturma potansiyeli bulunmaktadır. Dolayısıyla sürecin orta ve uzun vadede etkinlik ve etkililik boyutuyla ele alınarak geliştirilmesi yararlı olacaktır.

Sonuç ve Öneri

Unutulmamalıdır ki doğru tarım ve yayım politikaları ile süreç yönetildiğinde; etkili yayım yöntemleriyle uzman bilgiyle donanmış bir üretici kitlesi oluşturulabilir ve ülkemizde sürdürülebilir bir üretim sisteminin kalıcı olarak tesisi sağlanabilir. Bu çerçevede insanı merkeze alan bir anlayışla uzman bilginin sektöre hakim olması yönünde çalışılması güncel bir uğraşı alanı olmaya devam edecektir.

https://www.enpolitik.com/kose-yazisi/2401/uzman-bilgi-ve-tarim-danismanligi

Sizin Yorumunuz:

*
*

Diğer Yazılar

14.06.2020 BM ve Temel İnsani Haklar! (6)
13.06.2020 BM’nin Gücü Açlıkla Sınanıyor! (5)
12.06.2020 Kovid-19 BM’de Değişimin Habercisi mi? (4)
11.06.2020 "Kovid-19 BM’de Değişiminin Habercisi mi?” (3)
08.06.2020 BM’nin Gücü Sağlıkla Sınanıyor! (2)
07.06.2020 Kovid-19, BM’de Değişimin Habercisi mi? (1)
27.04.2020 Buğday Üzerinden Yorumlar (3)
26.04.2020 Buğday Raporu ve Arz Güvenliği (2)
25.04.2020 Beklediğim “Buğday Raporu” Geldi! (1)
17.04.2020 Prof.Dr. Niddersan Acoh’un Salgın Hastalık Analizi! (1)
13.04.2020 Koranavirüs Tarım Sektörü için Tehdit mi?
06.04.2020 Tarımsal  Mafya (2)
05.04.2020 Tarımsal Mafya (1)
24.03.2020 Kötünün kötüsü korona mı?
15.03.2020 Bilgelik Çağı
09.03.2020 Gençlerin Tarım İlgisi!
28.02.2020 Üçüncü Tarım Orman Şûrası
21.02.2020 İkinci Tarım Şurası ile AB Müzakere Süreci
20.02.2020 İkinci Tarım Şurası
12.02.2020 Birinci Tarım Şurası ve Öncesi
20.01.2020 Bir yenilgi biçimi: 'Daha iyisini yapamam!'
16.01.2020 Uluslararası Antalya Kongresi
14.01.2020 Dijital Dönüşüm Süreci ve Yükseköğretim
22.12.2019 Dünya Tarım Gazetecileri ve Antalya Forumu
07.11.2019 Çelik Metreli Belediye Başkanı - 5
06.11.2019 Trafikte görmezden gelinen gerçekler - 4
16.10.2019 Trafikte kural tanımazlığın anatomisi -3
25.09.2019 'Ben trafiğe karşıyım!' Trafikte insan, kurum ve mevzuat -2
10.09.2019 Trafikte insan, kurum ve mevzuat -1-
21.08.2019 Tarımda Modernizasyon: Teknoloji ve İnsan
08.08.2019 Tarımda Modernizasyon: Teknoloji ve İnsan
01.08.2019 Kaplıca Kültürü ve Termal Turizm Ekonomisi
14.07.2019 Bilge Ülke Türkiye
04.07.2019 'Gelin Kardeş Olalım!'
25.06.2019 AB?de Tarım ve Sosyal Politika Eşgüdümü
23.06.2019 Altın Susam?in Markalaşma Potansiyeli
10.06.2019 Samimiyet Testi ve Toplumsal Refah!
25.05.2019 Osmanlı?nın Afrika?da Kadim İzleri
05.05.2019 Türkiye?nin Alternatif Turizm Şansı
13.04.2019 Antalya'nın Dördüncü T'si Teknoloji
10.04.2019 Sanayi ve Tarım Politikalarında eş güdüm ihtiyacı
07.04.2019 On beş mart 2019?a dair?
27.03.2019 Halkın feraseti ve beka meselesi!
11.03.2019 İstanbul?un ya da Antalya?nın vefası!
26.02.2019 Kavramlar üzerinden kutuplaşmak!
17.02.2019 Markalaşma ve bir başarı hikayesi!
09.02.2019 Türkiye markası ve zihinsel eşik!
31.01.2019 Eyvah! Saman ithal ediyoruz, tarım sektörü battı
18.01.2019 Rauf Denktaş Stratejik Araştırmalar Enstitüsü
30.12.2018 Akıllı teknolojiler ve tarım 4.0
15.12.2018 Türkiye'nin marka şehir vizyonu
11.12.2018 Türkiye?nin turizm stratejisi ve sosyal politika işlevi
05.12.2018 Türkiye su zengini mi?
30.11.2018 2019 Türkiye ve dünyada Çorum yılı!
11.11.2018 Ulusal ekonomiler ve küresel şirketler
29.10.2018 Türkiye Gemisi 29 Ekimde limanda!
26.10.2018 Araştıma ve Geliştirme Politikaları
13.10.2018 Astronot yada çiftçi olmak!
03.10.2018 Halep?te bilim, savaş, medeniyet!
26.09.2018 İnsan ömrü 280 yıl!
19.09.2018 Pakdemirli ve tarım üzerine
11.09.2018 Kötüyü bertaraf etme reçetesi
06.09.2018 Küresel ısınma insanlık için tehdit mi??
31.08.2018 Dünya Peynir Şampiyonlar Ligi
27.08.2018 Süt sektörü ve peynir vizyonu
16.08.2018 Kaos tellalları!
10.08.2018 Bedirhan bebek!
04.08.2018 Uzman Bilgi ve Tarım Danışmanlığı ?
19.07.2018 Niyet Halis ya akibet!
12.07.2018 Acının günü!
01.07.2018 Prof.Dr. Tauf Nigzes
23.06.2018 Kent kültürü ve beyin göçü!
21.06.2018 İki seçenek var!
13.06.2018 'Komşu anneye bir kap yemek götürmek!'
12.06.2018 Kent kültürü ve beyin göçü!
30.05.2018 Gezide kaybolmak!
24.05.2018 Antalya?nın bir 'Güzel Ada'sı ?
20.05.2018 Bir Osmanlı güzeli ?Cumalıkızık?
18.05.2018 Üniversite ve yerel dinamikler-2
17.05.2018 Üniversitenin sinerjik etkisi
10.05.2018 Halkın vizyonu ve koltuk kapmaca!
02.05.2018 Başkanlığın götüreceği süreç!
28.04.2018 Zihin Kestiren Sistemler
19.04.2018 Kırın örtülü zenginliği
05.04.2018 Marka Olmak yada Olmamak!
28.03.2018 Yeni kuşak tatlandırıcılar - 2
27.03.2018 Şeker ve Tatlandırıcılar Sektörü
15.03.2018 Hakikaten ?Ne işimiz var Afrin?de!?
05.03.2018 Müttefiğe Zeytin Dalı!
31.12.2017 BİLİMİN IŞIK ETKİSİ!
24.12.2017 KENDİNE YABANCI!
20.11.2017 BEDBAHT İNSAN TİPOLOJİSİ
27.09.2017 DİL BAYRAMI; MİLLÎ EĞİTİM ve ENGRİ BÖRDS
18.09.2017 ÜNİVERSİTENİN TOPLUMSAL ROLÜ !
11.09.2017 İYİLERİN ZİRVE ÇAĞI
30.08.2017 30 AĞUSTOS: ?BİR OLMAK, VAR OLMAK !?
27.08.2017 TARIM CİDDİ BİR İŞTİR, ROMANTİZMİ KALDIRMAZ
12.08.2017 MEDYA'NIN MEDYASI! Ya da MEDYA?NIN MEDYAN?I OLMAK!
01.08.2017 ÂKİL İNSAN OLMAK!
23.07.2017 Türkiye Haklı !
28.06.2017 DUYGUSAL TEKNOLOJİ!
23.05.2017 HER YÜZYILDA YENİ BİR ENERJİ!
26.01.2017 BAŞKANLIĞA GÖTÜREN SÜREÇ!
28.12.2016 KARANLIKTAN DİRİLİŞE-2
25.12.2016 KARANLIKTAN DİRİLİŞE-1