İSTİKÂMET YAŞAYAN KÜTÜPHANELER!

Eklenme Tarihi: 12.12.2017 23:01:34 - Güncellenme Tarihi: 06.07.2020 08:07:58

Şair Eyyüp Akyüz, ?Biri Beni Onarsın? adlı kitabında yer alan ?Yetim? adlı şiirini, ?Zenginim fakat yetim/ Halkın uğramadığı halk kütüphaneleri gibiyim? mısraları ile bitirir.

Şiirin kendi bağlamındaki anlamı bir yana, son mısra, ülkemizin önemli bir eksikliğine tüm yalınlığıyla işaret ediyor. Eğip bükülecek, tevil edilecek yanı da yok bu durumun. Kütüphane kullanımı konusunda hiç de iyi durumda değiliz.

Üstelik bu eksiklik hemen her toplumsal kümede açık biçimde gösteriyor kendisini. Bir kesimde biraz daha az, diğerinde daha çok. Ama öyle?

Mavi yakalılarda kütüphane kullanma oranı düşük de, beyaz yakalılarda çok mu yüksek? Sporcular çok az kullanıyor da, sanatçıların bu konuda başı göğe ermiş halde mi? İlk ve ortaokul mezunlarında ?kütüphane? deyince, ?o da ne? cevabı alınıyor da, üniversite mezunu profesyonellerin ikinci adresi halinde mi kütüphaneler?

Ne yazık ki, sorular ne kadar çeşitlendirilse de, sonuç çok da büyük bir değişiklik içermeyecek. Özetle, kütüphane kültürüne epeyce uzak bir milletiz vesselam.

?..

Bunun en net, açık ve geniş fotoğrafı ise, halk kütüphanelerinde kendisini gösteriyor. Rakamlar yalan söylemez!

Halk kütüphaneleri ile çocuk kütüphanelerinden sorumlu devlet kurumu olan Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü (KYGM) tarafından uzman bir ekibe hazırlatılarak 2011 yılında yayımlanan Türkiye Okuma Kültürü Haritası konuyla ilgili geniş kapsamlı bilgiler içeriyor. Etraflıca denilen türden?

O kadar ki, ülke çapında, 7 coğrafik bölgeden 26 ilde yapılan çalışma kapsamında, 7?den 70?e 6212 kişiyle yüz yüze görüşülerek anket uygulanmış. Ağrı?dan Tekirdağ?a, Ankara?dan İstanbul?a, Erzurum'dan Bursa'ya? Köyden (%3,65) kasabaya (%6,28), kentten (%23,21) büyükşehire (%66,85) ? Öğrenciden ev hanımına, işçiden yöneticiye, doktordan subaya, avukattan sanayiciye, öğretmenden sanatçıya, berberden çiftçiye?

İşbu geniş kapsamlı çalışma aracılığıyla, toplumumuzun kitap okuma ve kütüphane kullanma alışkanlıklarını belirleyebilmek, bu konudaki ülke fotoğrafını çekmek murad edilmiş.

Söz konusu kıymetli çalışmadan elde edilen verilere göre, halkımızın sadece %30.99?u yakın çevresinde bir halk kütüphanesi olduğu bilgisine sahip. Yani çoğunluk itibariyle, yakınımızdaki halk kütüphanesinden bile haberdar değiliz.

Şükür ki, yerini bilmiyorsa da, %53.07 oranındaki kesim, halk kütüphanesi hizmetlerinin ücretsiz olduğunu biliyor.

Bunu bilmekle birlikte, ?kitaplar pahalı? diye dert yanan halkımız, bu imkândan yararlanarak, okumak istediği kitapları ücretsiz şekilde ödünç almak yerine, korsanlardan kitap almayı tercih ediyor. En azından bazıları?

Yazık ki, aynı halkın %95.9?u halk kütüphanelerine üye değil. Bir başka ifadeyle, ülke genelinde halk kütüphanelerine üye olanların sayısı yok denecek kadar az.

Üzülerek ifade edelim ki, halkımızın %88.79?u ?halk kütüphanesinden yararlanıyor musunuz?? şeklindeki soruya da ?hayır? cevabı vermiş. Evet, ne yazık ki, halk kütüphanelerinden yararlanmıyoruz!

?.

İşte böyle! Kütüphane kullanımı ve genelde kütüphane kültürü başlığında sınıfta kalmış durumdayız.

Fakat bütün bu acıklı tabloya rağmen, karalar bağlayıp oturacak mıyız? Tabii ki, hayır!

Zira ilgili kurumdan (KYGM) halk kütüphaneleri odağında sevindirici haberler gelmeye devam ediyor. Elbette halk kütüphanelerinin bünyesinde yer alanlarla birlikte, bağımsız binaları bulunan çocuk kütüphaneleri bağlamında da?

Üç hafta önce Çocuk Kütüphaneleri Çalıştayı düzenleyen KYGM, geçen hafta da (8-9 Aralık 2017) Halk Kütüphanelerinde Mimari Uygulamalar Çalıştayı düzenledi.

KYGM, kütüphane hizmetlerinin beş ana unsurundan biri olan binanın, sadece bilgi kaynaklarının korunduğu mekânlar olmaktan öte, ?kentin kültürel simgelerinden biri olan, kullanıcı üzerinde iz bırakan, modern araç-gereçlerle donatılmış estetik ve işlevsel mekânlar haline getirilmesinin? önemli öncelikleri arasında olduğunu ilan etmiş çalıştay duyurusunda. Son derece şeffaf, anlaşılır ve hedef belirten bir yaklaşım.

?..

Mimari çalıştayındaki konu başlıklarına ve hem akademiden hem de sahadan gelen katılımcıların özelliklerine bakıldığında, yapılan çalışmanın ne denli önemsendiği ve en nitelikli verilere ulaşmayı hedeflediği çok açık ve net biçimde görülebiliyor.

Nitekim bu ?yüksek katılımcı niteliği?, taslağın taslağı düzeyindeki çalıştay sonuç raporuna bakıldığında bile açıkça görülebiliyor. Sonuç raporu taslağına yansıyan ?öncü veriler? dahi heyecanlanmamıza ve ümitlerimizi yeşertmeye fazlasıyla yetecek türden.

Gelin bir de bunlara bakalım? En azından bir kısmına?

?..

?Kütüphaneler toplumun temel ihtiyacıdır. Bu kapsamda, (?..) şehir planlamada sosyal donatı alanları, eğitim kurumları ve ibadethaneler gibi, kütüphanelerin de yer alması gerekmektedir.?

?Kentsel dönüşüm salt fiziki anlamda olamaz; sosyal dönüşüm için kütüphane hizmetleri de sağlanmalıdır. Bu çerçevede, kısaca TOKİ olarak bilinen toplu konut ve kentsel dönüşüm projelerine kütüphaneler de dâhil edilmelidir.?

?Halk kütüphaneleri; çocukların, gençlerin, yetişkin ve yaşlıların kütüphane içerisinde dinlenme, öğrenme ve eğlenme ihtiyaçlarını giderecek bir iletişim merkezi olarak planlanmalıdır.?

?Kütüphanelere, ev ve iş yeri/okuldan sonra, insanların gitmek isteyeceği ?3. Mekân? olma özelliği kazandırılması, fiziksel kullanımını artırıcı bir unsur olacaktır.?

?Halk kütüphanelerinin yapılacağı alanlar kentin en prestijli yerlerinden seçilmeli; kütüphaneler, şehir içinde görünür olmalı; rahat ulaşabilecek yerlerde bulunmalıdır.?

?Dünyadaki genel eğilim, kütüphanelerin işlevsel ve ferah mekânlar olarak inşa edilmesi yönündedir. Ülkemizde de öyle olmalıdır.?

?Kütüphanenin iç ve dış mekânında çocuklar için oyun alanları bulunmalıdır.?

 ?Halk kütüphanelerinin iç mekân tasarımında uluslararası standartlar dikkate alınmalıdır.?

?Kütüphaneler farklı toplumsal grupların, çeşitli amaçlarla (sanat, spor, müzik, edebiyat vs.) bir araya geldiği sosyal mekânlar olmalıdır.?

?Halk kütüphaneleri, yaşam boyu öğrenme konusunda aktif rol almalı; bu bağlamda, bilgi okuryazarlığı eğitimi de halk kütüphanelerinin işlevleri arasında düşünülmeli; ayrıca kütüphane içerisinde çeşitli kursların (yabancı dil, teknoloji okuryazarlığı, ebru, hat vb.) yapılabileceği uygun mekânlar tasarlanmalıdır.?

?..

Burada yer verilemeyen rapor maddelerine bakıldığında da, açıkça görülebiliyor ki, çalıştay kapsamında, halk kütüphanelerinin Yaşayan Kütüphaneler olarak yapılandırılması noktasında; gençler de ele alınmış, çocuklar da, yaşlılar da, bebekler de?

Kitap ve bilgi odaklı hizmetler de tartışılmış, teknoloji merkezli yenilikçi hizmetler de?

Afet yönetimi de düşünülmüş, riskler de, iş güvenliği de? 

Yeşil kütüphane üzerinde de önemle durulmuş, akıllı binalar başlığında da...

Sözün özü, KYGM?nin istikameti, milletimizi Yaşayan Kütüphaneler ile buluşturmak yönünde?

Başta KYGM yöneticileri ve personeli olmak üzere, bu yolda gecesini gündüzüne katarak çalışan kütüphanecilerin, mimarların, edebiyatçıların, psikologların, çocuk gelişimcilerin; kısacası saydığımız, sayamadığımız cümle ilgili uzmanların ve kütüphane dostlarının yolu açık olsun. 

https://www.enpolitik.com/kose-yazisi/1793/istikamet-yasayan-kutuphaneler

Sizin Yorumunuz:

*
*

Diğer Yazılar

18.08.2019 Fenerbahçe, Kahır Sezonu ve Ötesi
12.07.2019 Önce İnsan, Sonra Doktor
09.06.2019 Fransa?yı üzdük Hakan!
27.05.2019 İnsan Tercihlerinin Ürünüdür
06.05.2019 Şehir Kimliği ve Halk Kütüphanesi
17.04.2019 Kütüphaneler ve İnsan İsrafı
25.03.2019 Kütüphanecisi olan kütüphaneler?
04.03.2019 Fenerbahçe?nin yakın geleceği?
12.02.2019 Mevzu futbol ise, insanlık teferruat mıdır?
07.02.2019 Kadın erkek el ele, hedef daha güçlü Türkiye!
26.01.2019 Fenerbahçe?yi yazamamak!
04.01.2019 Kütüphaneciler, kütüphanelerin ve arşivlerin kalbidir!
25.12.2018 Ersun Yanal kötü gidişe dur diyebilecek mi?
18.12.2018 Her şeyi bilenler çağı!
29.10.2018 Koku'ttu gitti!
21.10.2018 Fenerbahçe?den tarihi başarı: 9'da 9
09.10.2018 Eğitimde doğru çıkış kütüphanesiz bulunamaz!
27.09.2018 Aynen aynen, sıkıntı yok!
21.09.2018 Fener sönüyor!
07.09.2018 Kütüphaneciler olmadan asla!
20.08.2018 Süper Lig'e hoş geldin Ankaragücü
18.07.2018 Fransa bileğinin hakkıyla ve alkışlarla
14.07.2018 Tebrikler Belçika
03.07.2018 Japonya'ya saygı gecesi
01.07.2018 Arjantin efsanesi ve Messi feneri
25.06.2018 ?Yeni Türkiye Dersi? başlıyor!
19.06.2018 Fenerbahçe için umudun adı: Ali Koç
04.06.2018 Fenerbahçe?de bir dönemin sonu!
27.05.2018 Ramazan: Müslüman için tefekkür zamanı
16.05.2018 6. Ulusal Yayın Kongresi'nin ardından
29.03.2018 Kütüphaneler, arşivler ve işi ehline vermek
18.03.2018 Yeni bir derbi ve yine bir kandırmaca!
21.02.2018 Terim Etkisi Değil Terin Etkisi Esas Olmalı
31.01.2018 Üç Artı Bir İmparator ya da İmparator Kime Denir?
27.12.2017 İNTERNET İCAT EDİLDİ, EDEBİYAT "BOZULDU"
12.12.2017 İSTİKÂMET YAŞAYAN KÜTÜPHANELER!
21.11.2017 ÇOCUK KÜTÜPHANELERİ ÇALIŞTAYI
14.11.2017 KÜTÜPHANECİ YETİŞTİRİLMESİN O HALDE!
31.10.2017 KİTAPLAR, KÜTÜPHANELER VE ÇOCUK CIVILTILARI
17.10.2017 ZAFERİMİZLE ÖVÜNEBİLİRİZ!
10.10.2017 AMPUTE DEĞİL CESUR YÜREK MİLLİ TAKIMI
07.10.2017 MİLLİ TAKIM: EL ELDE BAŞ BAŞTA
24.09.2017 TÜRK FUTBOLU KAYBETTİ
14.09.2017 BEŞİKTAŞ'I İZLEMEYE DEVAM
12.09.2017 KÜLTÜREL MİRAS, KÜTÜPHANELER VE BURSA
03.09.2017 LUCESCU?NUN YANLIŞ İLİKLENMİŞ DÜĞMELERİ VE MİLLİ TAKIM
28.08.2017 FENERBAHÇE GÜNÜ KURTARDI
25.08.2017 FENERBAHÇE NEREYE?
22.08.2017 BİLGİSİZLİĞİN FATURASI AĞIRDIR!
15.08.2017 SON AĞAÇ KURUDUĞUNDA
08.08.2017 YİNE DE BEŞİKTAŞ, YİNE BEŞİKTAŞ
01.08.2017 ÖLÜNCE BÖYLE ÖLMELİ İNSAN
18.07.2017 VATANINI EN ÇOK SEVEN?
15.07.2017 METİN DOĞAN GAZİDİR
05.07.2017 GÂVURLUK YAPMAK!
05.06.2017 GÖZ GÖZ GÖZTEPE NİHAYET SÜPER LİG?DE!
30.05.2017 BEŞİKTAŞ AŞKLA VE ALKIŞLARLA ŞAMPİYON
19.05.2017 LİYAKAT OLMADAN GELİŞME OLMAZ!
02.05.2017 SEVERKEN ÖLDÜRMEK
25.04.2017 FUTBOLDA KALİTENİN ADI: BEŞİKTAŞ
11.04.2017 BİLGİYE ?EVET?, BİLGİSİZLİĞE ?HAYIR?
07.04.2017 BAĞCILAR?DA HER GÜN KİTAP, HER GÜN KÜTÜPHANE!
14.03.2017 EŞEKLİ KÜTÜPHANECİDEN BİSİKLETLİ KÜTÜPHANECİYE
08.03.2017 III. MİLLİ KÜLTÜR ŞÛRASI VE KÜTÜPHANECİLİK
22.02.2017 NAM-I DİĞER ATOM KARINCA
14.02.2017 BİR ÂLİM ÖLDÜ DİYELER?
08.02.2017 ALKIŞLAR MEDİPOL BAŞAKŞEHİR?E
30.01.2017 KÜTÜPHANELERDE GEÇEN KIYMETLİ ÖMÜRLER
18.01.2017 FETÖ'CÜLER VE KUL HAKKI
12.01.2017 ÇILDIRIYORSUNUZ DEĞİL Mİ?
03.01.2017 TERÖR, AMERİKA, İŞBİRLİĞİ VE FETÖ
28.12.2016 KRONİK KÖTÜMSERLİK SENDROMU
21.12.2016 ŞEHİDİNİZDEN MEKTUP VAR
13.12.2016 VATANA AİDİYET BİLİNCİ
06.12.2016 DEVLETTE ?TOPYEKÛN- YENİDEN YAPILANMA
28.11.2016 DIRK ADVOCAAT KANARYAYI KANATLANDIRIRKEN?
22.11.2016 YAN AMERİKA YAN!
13.11.2016 MİLLİ MAÇIN PSİKOLOJİK ANALİZİ
08.11.2016 DARBE İĞRENÇLİĞİN DİĞER ADIDIR
01.11.2016 MÜLTECİ DEĞİL MUHACİR!
25.10.2016 İŞ VERDİNİZ DE ÇALIŞMADILAR MI?
18.10.2016 KÜTÜPHANESİZ ÜNİVERSİTE YA DA BURÇSUZ KALE
11.10.2016 HER GÜN KİTAP, HER GÜN KÜTÜPHANE!
04.10.2016 LİYAKAT ODAKLI YENİDEN YAPILANMA
27.09.2016 15 TEMMUZ DEMOKRASİ MEYDANI
20.09.2016 BİR FENERBAHÇE YAZISI
06.09.2016 VATAN İÇİN NÖBETTE KALMAK
16.08.2016 VATAN İÇİN NÖBETTE OLMAK
09.08.2016 MİLLETİ KALBİNDEN VURMAK
02.08.2016 BİZ KİMİZ SORUSU ÜZERİNE YENİDEN DÜŞÜNMEK
26.07.2016 YENİDEN ÇANAKKALE RUHU
19.07.2016 YENİDEN YAPILANMA ZAMANI
12.07.2016 FATURAYI KİM ÖDEYECEK?
05.07.2016 BAYRAMI GÖSTERMEYEN MİLLİ FUTBOL TAKIMIMIZ
28.06.2016 TÜRK USULÜ FUTBOLLA BURAYA KADAR
21.06.2016 BU KARNE KİMİN?
14.06.2016 HADİ ASLANIM HADİ KOÇUM!
07.06.2016 ÖNCE DÜŞÜNCE SONRA HAREKET