GİZEMLİ VE SIRADIŞI BİR RESSAM “MEHMED SİYAH KALEM”

Mehmed Siyah Kalem şüphesiz en sıra dışı ressamlardan birisidir. Kendisi için “ İnsanlar ve Cinlerin “ ustası denilmektedir. Kişisel görüşüme göre bunun nedeni sanatçının Kuran’da yer alan varlıkları kendi bakış açısı ile tasvir etmesinden ileri gelmektedir.


Sanatçının yaşamı ve gerçek kimliği kesin olarak bilinmemektedir. Günümüzde Osmanlı arşivlerinde yalnızca imzasının bulunduğu bir düzüne resmi bulunmaktadır. 14-15. yy da yapılmış olduğu düşünülen bu resimler İslam minyatürlerinden oldukça farklıdır.


Bir başka ifade ile; sanatçının üslubu kendi coğrafyasının satıh nakışçılığından öte Yunan ve Rönesans’ın hacim duygusuna ulaşmaktadır. Fakat bu resimsel gelişme Siyah Kalem’in resimlerinde Avrupa’nın tersi bir yol izlemiştir. Şöyle ki; Avrupa resmi önce hacimi, sonra hareketi yakalamışken, Siyah Kalem hareketi verme kaygısıyla hacme varmış, yani onun resimlerinde hareket hacmi doğurmuştur. Hacmin oluşmasında harekete destek olan bir diğer unsur; çıplak bedenleri boğum boğum saran, iç içe girmiş kıvrımlardır. İlk olarak ışık-gölge oyunu gibi algılanan bu kıvrımlara dikkatli bakıldığında akıcı bir çizginin şekil verme gücüne dayandıkları görülmektedir (İpşiroğlu, M. Ş, Eyüboğlu, S. 1954, Fatih Albümüne Bir Bakış, s:24)


Öte yandan; Siyah Kalem’in resimlerini imceleme fırsatı bulursanız oldukça sıra dışı karakterleri ele aldığını görebilirsiniz. Dini bir imgelem olduğu düşünülen bu karakterler adeta fantastik bir alan içerisinde tasvir edilmişlerdir.
Özellikle demonlar /şeytanlar ve doğa dışı birçok varlık sanatçının resimlerinde konu edinilmiştir. Sanatçı; cennet – cehennem, şeytan ve melek gibi sıklıkla ele aldığı konular ile birlikte çoğu yapıtında Şamanizm’ e göndermede bulunmaktadır.


Sanatçının hangi akımdan etkilenmiş olabileceğine gelirsek daha çok doğu kültürünün etkisinde kalmış olduğunu söyleyebiliriz. Yine’ de batı sanatında yer alan birçok sanatçının yapıtlarından da izler taşıdığı ifade edilmektedir.  
Bugün hala gerçek kimliği gizemini koruyan Mehmed Siyah Kalem’in bazi kaynaklarda Fatih Sultan Mehmet olduğuna ilişkin rivayetler bulunmaktadır. 
Merak edenler için; Türk sanat tarihinde oldukça önemli bir yere sahip olan sanatçının yapıtlarından bazıları Topkapı Sarayın ’da sergilenmektedir. Fırsatınız olursa mutlaka görün derim olmadı ufak bir internet araştırması ile en azından bu sıra dışı ve gizemli sanatçının yapıtlarını inceleme fırsatı bulabilirsiniz.

http://www.enpolitik.com/kose-yazisi/589/gizemli-ve-siradisi-bir-ressam-mehmed-siyah-kalem.html

Sizin Yorumunuz:

*
*

Yorumlar

Mehmet
28.11.2016 09:14
Didar Hanım, Mehmet Siyah Kalem Yazar Yaşar İliksiz'in yazdığı "Konstantin'in Sırrı" adlı romanda da baş rol kahramınıydı. bilginize....

Diğer Yazılar

Diğer Yazılar