70 yıldır dinmeyen acı: Nekbe (Büyük Felaket)

Nekbe, 15 Mayıs, Filistinlilerin “Büyük Felaket” günü, yani İsrail'in Filistin toprakları üzerine işgal devletini kurduğu 14 Mayıs'ın 70 yıl süren, 24 saat sonrası...
15.5.2018 15:58:11

Yarım asırdır işgal altındaki Kudüs bugün tarihinin en zor günlerinden birini yaşıyor. Filistinlilerin 'Nekbe' olarak andıkları günde Kudüs’e taşınan ABD Büyükelçiliği’nin açılışıyla şehirdeki işgal yeni bir boyut kazandı. Girişim, başta Kudüs ve Filistin’in şehirlerinde olmak üzere dünya genelinde protesto ediliyor.

İngilizler tarafından bir asır önce işgal edilen Filistin ve Filistin davasının kalbi Kudüs, bugün en zor günlerinden birini yaşıyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın Kudüs’ü “İsrail’in başkenti” olarak tanıma kararı, bugün Amerikan Büyükelçiliğinin bu kente taşınmasıyla hayata geçirilmeye başladı. İsrail’in onlarca yıldır gayri hukuki ve gayri insani yöntemlerle yürüttüğü Kudüs’ü Yahudileştirme çabaları yeni bir boyut kazandı. Bugün ABD büyükelçiliğin açılış töreninde ABD öncülüğünde eğlenceli bir etkinlik düzenlendi, aynı saatlerde ise İsrail askeri tarafından onlarca Filistinli eğlenceli açılışın yanı başında öldürüldü, binlercesi gerçek mermilerle yaralandı.

Nekbe ne anlama geliyor?

Büyükelçiliğin taşınmasıyla şehirdeki işgale “uluslararası meşruiyet” devşirmenin kapısı aralandı. Peki Filistin için Büyük Felaket Günü olan 'Nekba' ne anlama geliyor?

Nekba (Büyük Felaket)... Filistin topraklarının işgal edilerek 15 Mayıs 1948'ta İsrail devletini kurulmasına verilen ad. Tam olarak karşılamasa da Türkçe'ye ‘felaket’, ‘yıkım’ ya da ‘facia’ olarak çevriliyor.

Nekba, bir halkın bilinçli olarak yıkımı, bilinçli olarak felakete uğratılması, bir ülkenin ve vatandaşlarının planlı bir biçimde yakılıp yıkılması demek. Arap aydını Konstantin Zureyk tarafından Ağustos 1948’te ortaya atılan Nakba "sürmekte olan" olarak kullandı. Zira 500’den fazla Filistin köyünün haritadan silinmesi 1948’te değil, "siyonist fethi" takip eden yıllar içerisinde gerçekleşti. 1880’lerde Filistinlileri topraklarından sürme mücadelesi Kasım 1947’de doruk noktasına ulaşarak devam etti. Öyle ki siyonist güçler 14 Mayıs 1948’ten önce 700 bin Filistinliyi topraklarından sürdü. 1950’lerde ve 1967 sonrasında da yüzbinlerce Filistinli topraklarından sürüldü.

1948 yılından bu yana Filistin topraklarının yüzde 78’i işgal edildi. Filistinlilerin en az yüzde 60’ı ya göç etmiş durumda ya da topraklarına uzakta bulunan mülteci kamplarında yaşıyor. Bugün 4 milyon 700 bin Filistin'in topraklarında uzakta yaşamak zorunda bırakılıyor. Sadece ağır çekim soykırımın yaşandığı Gazze’deki 1.5 milyon Filistinli kuşatma koşullarında, işsizlik, kaynak yetersizliği ve açlık ile hayatta kalmaya çalışıyorlar, yüzbinlercesi İsrail tarafından hukuksuz bir şekilde tutuklanıyor veya öldürülüyor.

1998'den bugüne İsrail kentlerinde, Kudüs'te, Batı Şeria'da, Gazze Şeridinde, Lübnan'da, Suriye'de ve Ürdün'deki mülteci kamplarındaki yaklaşık 12 milyon Filistinli, 14 Mayıs 1948 sürecinde yaşanan trajediyi Felaket Günü etkinlikleriyle anıyor.

Anahtar neyi simgeliyor?

Filistinliler, Nekba gösterilerinde genellikle ellerinde anahtar veya anahtar çizili pankartlar taşıyor. Bunun anlamı “1948'de evimizi terk ettik ama anahtarlar hala bizde, yarın evlerimize geri döneceğiz ve bu anahtarlarla kapımızı açacağız.

1948'teki savaşın ardından 1949'da ateşkes yapıldı. Ateşkesin ardından evlerini terk eden Filistinliler geri dönmek istedi. Ancak İsrail, onların evlerini ya yerle bir etti ya da o evlere Yahudileri yerleştirdi. Böylece Filistinlilerin geri dönüşlerini engelledi. Bugün yaklaşık 6 milyon Filistinli, Ürdün, Suriye ve Lübnan'daki mülteci kamplarında yaşam savaşı veriyor ve evlerine geri dönecekleri günün hayalini kuruyor. Birleşmiş Milletler, dönmek isteyen Filistinliler için İsrail'e çağrı yapıyor ancak İsrail, Filistinlilerin dönüşüne hala izin vermiyor.

Nekbe'nin resmi "Hanzala"


Filistinli dünyaca ünlü karikatürist Naci Ali, 1948'deki felaket sırasında 10 yaşındayken evini terk etmek zorunda kalmıştır. Naci Ali daha sonraki yıllarda Hanzala olarak anıldı. Hanzala, Ali'nin çizdiği bir karakterdir 10 yaşında olan Naci Ali'nin, annesinin adı Nekba'dır. İnsanlara sırtını dönmüştür çünkü herkese küstür, Filistinlilerin yaşadığı felakete sessiz kalan dünyaya arkasını dönerek tepki göstermiştir.

'Herkes biliyordu ki bunun sonu gelmeyecek'

New York Colombiya Üniversitesi Arap Politikaları bölümünde yardımcı profesör olarak görev yapan Joseph Massad, Nekba'yı şöyle yazıyor: "60 yıldan daha eski bir gerçekliktir ve halen bizimledir, bizimle birlikte yaşamakta, Filistin halkının yaşadığı tüm felaketlerle birlikte tarihi yazmaktadır. Nakba’yı 128 yıldır süren ve halen devam eden tarihi bir çağ olarak değerlendiriyorum. 1881 yılında Filistin’de ilk Yahudi sömürgeleri başgösterdiğinde, herkes biliyordu ki, bunun sonu gelmeyecek."

Nitekim sonu  gelmedi ve gelmiyor. Massad'ın “1948 olaylarına verilen isim olarak adlandırıldığından beri, devam eden-mevcut bir eylem” olarak ifade ettiği Nakba, kendini siyonist yerleşim bölgeleri olarak gösteriyor. Sadece Doğu Kudüs'te 60 bin evin yıkılması planlanıyor. Filistinlilerin "İkinci Nakba" olarak nitelendirdiği yerleşim bölgelerine İsraillilerin yerleştirilmesi planlanıyor.

İkamet hakları silindi

Çeşitli şekillerde sürmekte olan "Büyük felaket" yakın zamanda kendini bir başka biçimde gösterdi. Siyonistlerin, 1967-1994 yılları arasında yurt dışına giden yaklaşık 140 bin Filistinli'nin ikamet haklarını, önceden uyarıda bulunmadan, gizlice iptal ettiği ortaya çıktı. İsrail Merkez İstatistik Bürosu verilerine göre; 1994 yılında Batı Şeria'daki Filistinlilerin sayısının 1 milyon 50 bin kişi dolayında olduğu, böyle yapılmasaydı, nüfusun yüzde 14 oranında artacağı belirtiliyor.

Bugün yaşanan katliam ile 70 yıldır Nekba'nın Filistinliler için ne anlama geldiği tarihteki yerini bir kez daha alıyor, dünya 70 yıldır yaşanan zulme ve gaspa tanıklık ediyor.

kaynak: yenisafak.com/ mescidiaksa/ haber7.com

haber: enpolitik.com/Melek S. Tunç

http://www.enpolitik.com/haber/162676/70-yildir-dinmeyen-aci-nekbe-buyuk-felaket.html

Sizin Yorumunuz

*
*